Marmur
Dosyć często obserwuje się w bazaltach porwaki wydm większych - ksenolity. starsze, przebudowane bazalty nazywane są paleobazaltami lub również melafirami (permskie, karbońskie) lub diabazami (staropaleozoiczne). głębinowym odpowiednikiem bazaltu jest gabro. jakością charakterystyczną jest oddzielność słupowa bazaltu, powstała w wyniku kurczenia się zastygłej lawy w czasie jej oziębiania. bazalt wietrzejąc zwykle jaśnieją i wypadają z nich prakryształy zaś ksenolity. niektóre bazalty ustępują zgorzeli i rozpadają się na drobne odłamki.
skład bazaltu :
głównymi elementami bazaltu są:
plagioklazy (labrador-bytownit) i pirokseny (augit, hipersten, enstatyt, bronzyt), ponadto występują:
amfibole (hornblenda, kaersutyt), melilit, skaleniowce (leucyt, nefelin, analcym), oliwin, szkliwo, niekiedy kwarc zaś biotyt, a także
akcesoryczne: magnetyt, ulvospinel, ilmenit, rzadziej hematyt, piryt i grafit.
skład chemiczny
bazalty są zwykle obfite w kompozyty mgo zaś cao, a jednocześnie ubogie w syndykaty takie jak: sio2, na2o i k2o w porównaniu z innymi skałami wylewnymi.
